Нурлатныћ Кариев урамында ике манаралы, гљмбђзле мђчет тљзелђ

- Их, авылны мђчетле итђсе иде! 

Урта Чаллы авылында яшђгђн Ситдыйк бабай књћеле тулган вакытларда шулай дип еш кабатлый торган булган. Хђер,  ќђмђгать белђн ќыелышып салган, гљрлђп эшлђп тора торган  мђчетлђрен революция-дђн соћгы шау-шулы елларда ќимереп ташлаганнан соћ, бер ул гына тњгел, авылныћ башка кешелђре дђ аз ђрнемђгђндер. Шљкер, ќимерелгђн урында яћасы торгызылды хђзер, аннан кљн саен намазга чакырып азан тавышы яћгырый. Шулай да  бабаларыныћ мђчет салдырасы иде, дип њтђлми калган хыялы балалары, оныкларыныћ књћел тњренђ кереп утырган булган, књрђсећ. Эшмђкђр Зариповларныћ 2009нчы елда мђчет тљзергђ алынуларына ђнђ шул гаилђ вакыйгасы этђргеч биргђндер дђ, мљгаен. 

Мђчет Кариев урамында, шђџђргђ Казан ягыннан тљп керњ юлында ук урнашкан. Димђк, шђџђр кунакларын беренче каршы алучы мђчет тђ булачак ул. Мђчетнећ ике почмагыннан ике манара књтђрелђчђк, ђ уртада зиннђтле гљмбђз урнашачак. Бњгенге кљндђ тљзњчелђр нђкъ менђ гљмбђзне ясау белђн мђшгульлђр дђ. Конструкциясе шактый катлаулы, шућа да аеруча четрекле хезмђт куярга туры килђ. 

- Аныћ ерактан чакырып торучы, мђџабђт џђм нурлы булуын телђдек, - дилђр ђниле-уллы Зариповлар. – Бу микрорайонда яшђњчелђргђ њзђктђге мђчетлђргђ йљрњ бик кыен бит. Љлкђннђргђ гыйбадђт кылу љчен генђ тњгел, бу тирђдђге барча мљселманнарны туплап, берлђштереп торучы, яшьлђрне дини юлга књндерњче урын булуын телибез без аныћ. 

Мђчетне ђнилђре хљрмђтенђ “Миннегљл”дип  атарга булганнар.  

- Рђхмђт ќирдђ ятмый, ул барлык юлларны да ача, ди торган иде безнећ ђни, - дип искђ тљшерђ аны Розалия ханым. – Шућа да гомер буена игелек кылып яшђргђ тырыштык. 

Игелеклђре исђ нурлатлыларныћ  књз алдында: Љлкђннђр кљне булсынмы ул, Балалар бђйрђме яки 9 Маймы – Зариповлар ић беренче булып бњлђк-књчтђнђчлђрен љлђшергђ ашыга. Нурлатта гына тњгел, Бљгелмђ балалар йортында тђрбиялђнњче сабый балаларга ярдђм итњ ќаен да табып торалар. Мђчет тљзергђ алынулары да ђнђ шулай  кешелђргђ игелек кылу максатыннан.  Мђчет салдыру саваплы эш булса да,  ќаваплы џђм књлђмле дђ хезмђт ђле ул. Элек-электђн халкыбызда мђчетлђрне ќђмђгать белђн, бљтен ил бергђлђшеп тљзњ гадђте яшђгђн. Менђ бу мђчетне тљзергђ алынгач та, ярдђм итђргђ телђк белдерњчелђр шактый булган. Ић башлап туганнары Ђделганиевлар, аларныћ балаларыныћ ярдђмен тойганнар Зариповлар.  Ильясовлар, Салиховлар гаилђлђре, Сол-тановлар, Ђгъдђс Гыймалетдинов, Идрис Кђримов, “Тынычлык” мђчете имам-хатыйбы Тђлгать хђзрђт шундыйлардан. Ђ менђ Камил ага Маняпов мђчет тљзелешенђ дип сђдака ќыюны оештыра, шул рђвешле ярдђм књрсђтђ икђн. Яћа тљзелђ торган мђчет янында махсус тартма куелган, шунда сђдака салучылар да юк тњгел.  Бу ућайдан матур ниятлђре дђ бар мђчет салдыручыларныћ – булышкан барча кешенећ исемен мђчет тарихына кереп калырлык итеп, пыяла витрина астына язып куярга исђплилђр. Ђмма тљзелешне алга таба дђвам иттерњ љчен, сњз дђ юк, финанс ярдђме бик књп кирђк ђле. Анда џђркем њз љлешен кертђ ала. Монда исђ оешма-предприятиелђр, эшмђкђрлђр дђ читтђ калмас, шђт.