Нурлатлыларга популяр тиз әзерләнә торган ризыкны ничек сайларга икәнен аңлаттылар
«Татарстан Республикасында Гигиена һәм эпидемиология үзәге» ФБУЗның Нурлат филиалы шаурманы сайлау буенча тәкъдимнәр бирә.
Тиз, тәмле, арзан нәкъ менә бу шаурманы (шаверманы) Россиядә иң популяр фастфудка әйләндерә. Ләкин, урамда сатып алынган пешерү әйберләрен куллану сәламәтлек өчен никадәр куркынычсыз? Юлда ашарга яратучылар еш кына шаурма кибете артында нәрсә булганы турында уйлыйлармы? Һич тә юк.
Алар, кагыйдә буларак, хуш исле Көнчыгыш ризыкларын ашаганнан соң, ризыктан агулануның характерлы симптомнары белән хастаханәгә эләккәндә генә уйланалар.
Санитар кагыйдәләр буенча (СанПиН 2.3./2.4.3590-20 халыкның җәмәгать туклануын оештыруга санитар-эпидемиологик таләпләр) җәмәгать туклануы предприятиеләре ризык әзерләү өчен җиһазландырылырга тиеш:
Технологик җиһазлар, суыткыч, юыну җиһазлары, инвентарь, савыт-саба (бер тапкыр кулланыла торган, кирәк булганда), азык-төлек продукциясе белән реакциягә керә торган, юыну һәм дезинфекцияләү чараларына чыдам һәм саклау, җитештерү, ташу (транспортлау) һәм сату шартларын тәэмин итүче материалларга куелган таләпләргә туры килә торган материаллардан ясалган савыт-саба азык-төлек продукциясе.
Бу санитар кагыйдәләр буенча, түбәндәге шартларны үтәгәндә, мангалларда, кыздыру урыннарында, рәшәткәләрдә, урамнарда казаннарда ризыклар әзерләү рөхсәт ителә:
- Ярымфабрикатлар стационар җәмәгать туклануы предприятиеләрендә ясалырга тиеш.
Павильон (палатка, чатыр), анда шаурма яки шашлык әзерләнә, суүткәргеч һәм канализация челтәрләренә тоташтыру һәм ярымфабрикатларны саклау өчен суыту җиһазы булырга тиеш. Үзәкләштерелгән су белән тәэмин итү һәм канализация системалары булмаганда, үзәкләштерелмәгән яки автоном эчәр су белән тәэмин итү һәм су чистарту системаларын, шул исәптән автоном канализация системасын кулланырга рөхсәт ителә. Павильонда бер тапкыр кулланыла торган савыт-саба һәм ашханә приборлары җитәрлек булырга тиеш. Итне кыздыру сату алдыннан башкарыла. Павильонда хезмәткәрләрнең шәхси гигиена кагыйдәләрен үтәү өчен шартлар булырга тиеш.
Кулланылган инвентарьны һәм савытны, урамда махсус җиһазландырылган урын булмаса, стационар җәмәгать туклануы предприятиесендә юарга кирәк.
- Тиз пешерелгән урам ризыклары сальмонеллез, азык-төлек токсикоинфекциясе һәм дизентерия чыганагы булырга мөмкин.
Кулланылган тәмләткечләр начар исне генә каплый, ә итне термик эшкәртү, киң таралган фикергә каршы, куркынычны һәрвакытта да бетерми. Агулану симптомнары шунда ук түгел, ә бераздан, зыян күрүче үз халәтен шаурма куллану белән бәйләмәгәч, барлыкка килергә мөмкин.
Сак булыгыз һәм ризыкны әзерләгәндә гигиена кагыйдәләре һәм санитар таләпләр катгый үтәлгән тикшерелгән урыннарда гына сатып алыгыз.